Nederlandse Grondwet:
Kabinetsformatie
| Hoofdstukken Grondwet | |
|---|---|
| 1. | Grondrechten |
| 2. | Regering |
| 3. | Staten-Generaal |
| 4. | Overige instellingen |
| 5. | Wetgeving en bestuur |
| 6. | Rechtspraak |
| 7. | Andere overheden |
| 8. | Herziening Grondwet |
Submenu:
-
13-09-2012Koningin ontvangt vanmiddag toch adviseurs
-
10-09-2012Verbeet wil voortouw nemen in overleg kabinetsformatie
-
22-03-2012Boek Hirsch Ballin: geen noodzaak voor modernisering koningschap
-
28-10-2010Staatshoofd, regering en kabinetsformatie aan de orde bij debat over regeringsverklaring
-
14-10-2010Nieuwe bewindslieden kabinet-Rutte benoemd
-
10-06-2010Eerste Kamer complicerende factor bij formatie
-
20-04-2010Raad openbaar bestuur: Kamer moet zelf (in)formateur aanwijzen
-
14-04-2010Aan kabinetsformatie gaat voortaan een Kamerdebat vooraf
Kabinetsformatie - Hoofdinhoud
Tijdens een kabinetsformatie wordt een nieuw kabinet gevormd. Een kabinet heeft meestal het vertrouwen van de Tweede Kamer. Dat betekent dat een meerderheid van Tweede Kamer het beleid van het kabinet moet steunen. Daarom bestaat een kabinetsformatie vooral uit het opstellen van een regeerakoord waarin het beleid van het toekomstige kabinet wordt neergelegd. Pas nadat partijen overeenstemming over het Regeerakkoord hebben bereikt worden hier personen voor aangezocht.
-
Procedure
De kabinetsformatie is in vier fasen te onderscheiden: onderzoeken welke coalitie mogelijk is, programvorming (opstellen regeerakkoord), de portefeuilleverdeling en de invulling van de personele bezetting. Er is niet noodzakelijk een duidelijke scheidslijn waar de ene fase ophoudt en de andere begint. Hetzelfde geldt voor het werk van de informateur en de formateur.
-
(In)formateur
De kabinetsformatie is in vier fasen te onderscheiden: onderzoeken welke coalitie mogelijk is, programvorming (opstellen regeerakkoord), de portefeuilleverdeling en de invulling van de personele bezetting. Er is niet noodzakelijk een duidelijke scheidslijn waar de ene fase ophoudt en de andere begint. Hetzelfde geldt voor het werk van de informateur en de formateur.
-
Coalitie
We spreken van een coalitie als twee of meer partijen in de Tweede Kamer het kabinet steunen. Dat is nodig omdat het kabinet het vertrouwen van de Tweede Kamer moet hebben om goed te kunnen functioneren. Dat noemt men het parlementair stelsel. De bewindslieden in een kabinet zijn afkomstig uit de partijen die de coalitie vormen. In Nederland worden meestal coalities gevormd met een ruime meerderheid in de Tweede Kamer.
-
Formatie 2012
De formatie van het kabinet-Rutte II is het eerste kabinet dat door het 'nieuwe formeren' tot stand is gekomen. De Tweede Kamer had hierbij het initiatief en de Koningin werd uit het formatieproces gehaald. Informateurs Henk Kamp (VVD) en oud-PvdA-leider Wouter Bos werden door de Tweede Kamer benoemd. Ook gaf de Tweede Kamer de informatie- en formatieopdracht.
-
Formatie 2010
De kabinetsformatie van 2010 leidde tot een samenwerking van VVD en CDA in het minderheidskabinet-Rutte I. Naast een regeerakkoord werd er een gedoogakkoord gesloten met de PVV. De grote interne verdeeldheid van het CDA over een toekomstige samenwerking met de PVV was bepalend voor het gezicht van de formatie en in eerste instantie zetten de christendemocraten zich in voor een samenwerking tussen de VVD, PvdA D66 en GroenLinks. Nadat onderhandelingen over deze coalitie op niets uitliepen, kwam het kabinet-Rutte I tot stand. Tijdens de formatie werd de Koningin steeds voor voldongen feiten geplaatst.
-
Formatie najaar 2006
Het kabinet-Balkenende IV, met deelnemers CDA, PvdA en ChristenUnie, kwam tot stand nadat samenwerkingen tussen CDA, PvdA en SP en CDA, PvdA en GroenLinks waren mislukt. Op 22 februari 2007 trad het kabinet aan.
-
Formatie juli 2006
Nadat op 29 juni 2006 de D66-Tweede Kamerfractie het vertrouwen in uit het kabinet-Balkenende II had opgezegd, trokken de D66-ministers zich terug. De andere ministers stelden hun portefeuille ter beschikking. Op 30 juni 2006 werd het kabinet-Balkenende demissionair.
-
Formatie 2003
Het kabinet-Balkenende II met deelnemers CDA, VVD en D66 kwam tot stand in twee formatiesrondes, nadat de eerste poging om een kabinet te formeren met het CDA en PvdA mislukte. De voormalige coalitiepartner LPF werd snel ingeruild. Op 20 mei 2002 stond het kabinet-Balkenende II naast de koningin op het bordes.
-
Formatie 2002
De Tweede Kamerverkiezingen van 2002 lieten een grote winst zien voor nieuwkomer LPF en verlies voor de deelnemers aan Paars (PvdA, VVD, D66). CDA, LPF en VVD stuurden aan op vorming van een kabinet en slaagden daarin. Zij sloten een 'strategisch akkoord'. Op 4 juli 2002 debatteerde de Tweede Kamer over dit akkoord. Op 22 juli 2002 werd, na een door openheid gekenmerkte formatie, het kabinet-Balkenende I beëdigd.
