Nederlandse Grondwet:
Staatscommissie-Beel (1946)

De Staatscommissie-Beel werd op 22 april 1946 ingesteld door het kabinet-Schermerhorn/Drees. De commissie moest een voorstel doen voor een andere wijze van Grondwetsherziening. Gezien de te verwachten aanpassing van de verhouding met Indonesië zouden mogelijk meerdere wijzigingen van de Grondwet nodig zijn. Het kabinet vreesde dat dit opeenvolgende Kamerontbindingen nodig zou maken, hetgeen ongewenst werd gevonden.

De Staatscommissie kwam op 1 april 1946 met een verdeeld advies. Een meerderheid wilde af van de ontbinding en stelde voor om na aanvaarding van een grondwetsherziening in eerste lezing een aparte Grondwetskamer te laten verkiezen. Ontbinding van Tweede en Eerste Kamer kon dan achterwege blijven. Om de Grondwet te herzien was in de Grondwetskamer een meerderheid van drie vijfden van het aantal leden nodig. Een minderheid (ARP en CHU) wilde vasthouden aan de bestaande procedure.

1.

Samenstelling

Voorzitter was minister van Binnenlandse Zaken L.J.M. Beel en ondervoorzitters waren de ministers H.A.M.T. Kolfschoten en J.H.A. Logemann. Secretaris was dr. M.J. Prinsen, de secretaris-generaal van Binnenlandse Zaken. De commissie bestond uit fractievoorzitters in Eerste en Tweede Kamer.

Leden waren:

 

naam

Kamer

politieke kleur

dr. S.E.B. Bierema

Eerste Kamer

Liberalen

dr.mr. L.N. Deckers

Tweede Kamer

KVP

Jhr.dr. M. van der Goes van Naters

Tweede Kamer

SDAP (PvdA)

mr.dr. A.M. Joekes

Tweede Kamer

VDB (PvdA)

mr. J.C.A.M. van de Mortel

Eerste Kamer

KVP

M.A. Reinalda

Eerste Kamer

SDAP (PvdA)

J. Schouten

Tweede Kamer

ARP

H.W. Tilanus

Tweede Kamer

CHU

G. Wagenaar

Tweede Kamer

CPN

2.

Resultaten

Kort na het advies kwam het kabinet met een wetsvoorstel waarin het meerderheidsadvies was uitgewerkt. Dit voorstel werd in eerste lezing aangenomen, maar sneuvelde bij de tweede lezing in de Tweede Kamer. De meerderheid van 57-36 stemmen was onvoldoende, omdat daarmee niet de vereiste tweederde meerderheid was gehaald. Tegen stemden ARP, CHU, SGP en PvdV.

 

                                                                                                                                                                         

 
 

Inhoud

  • Contact
  • Home