Artikel 130: Kiesrecht vreemdelingen

129
Artikel 130
131

De wet kan het recht de leden van de gemeenteraad te kiezen en het recht lid van de gemeenteraad te zijn toekennen aan ingezetenen, die geen Nederlander zijn, mits zij tenminste voldoen aan de vereisten die gelden voor ingezetenen die tevens Nederlander zijn.


In andere talen:

English "English"
Français "Français"
Deutsch "Deutsch"
Español "Español"

Inhoudsopgave van deze pagina:

1.

Toelichting

In een wet kan staan dat ingezetenen die geen Nederlander zijn actief en passief kiesrecht voor de gemeenteraad hebben. Dit geldt alleen voor hen die voldoen aan de vereisten voor Nederlandse ingezetenen.

Als uitwerking hiervan is in 1985 de Kieswet aangepast. Het actief en passief kiesrecht bij gemeenteraadsverkiezingen voor burgers van de Europese Unie is tevens gebaseerd op artikel 8A van het Verdrag van Maastricht.

2.

Formele toelichting

Artikel 130 geeft de wetgever de bevoegdheid het actief en passief kiesrecht voor de gemeenteraad toe te kennen aan ingezetenen die geen Nederlander zijn, mits zij ten minste voldoen aan de vereisten die gelden voor de Nederlandse ingezetenen.

In 1985 is de Kieswet aangepast, waarbij het actief en passief kiesrecht voor de gemeenteraad ook aan niet-Nederlandse ingezetenen is toegekend.

Het actief en passief kiesrecht bij gemeenteraadsverkiezingen voor burgers van de Europese Unie is tevens gebaseerd op artikel 8A van het Verdrag van Maastricht.

3.

In eenvoudig Nederlands

In de wet kan staan dat buitenlanders die in Nederland wonen, mogen stemmen bij verkiezingen voor de gemeenteraad. En dat zij lid mogen zijn van de gemeenteraad. Voor hen gelden alle andere regels die gelden voor Nederlanders bij verkiezingen.

Uitleg

In ons land mogen alleen Nederlanders meedoen met verkiezingen. In dit artikel maakt de Grondwet een uitzondering voor buitenlanders bij gemeenteraadsverkiezingen.

Buitenlanders mogen dus meedoen met gemeenteraadsverkiezingen. En zij mogen ook lid zijn van de gemeenteraad. Zij moeten wel al vijf jaar in Nederland wonen. En zij moeten hier wel mogen wonen. Illegalen die al vijf jaar in Nederland wonen, mogen natuurlijk niet stemmen.

Burgers van de Europese Unie mogen altijd onmiddellijk stemmen voor de gemeenteraden in de gemeente waar ze wonen.

Daarnaast moeten buitenlanders natuurlijk ook voldoen aan de regels in artikel 54: ze moeten achttien jaar of ouder zijn, ze mogen geen erge misdaden hebben gedaan en ze mogen niet geestelijk gestoord zijn.

4.

Praktijkvragen

Via de Rijksoverheid komen veel vragen over binnen, zoals:

Hebt u een andere vraag? Bel 1400 (U betaalt alleen de gebruikelijke belkosten).

5.

Ontwikkeling artikel

1798

Zij, die zig mogen doen inschrijven in zoodanig Stemregister, moeten hebben de navolgende vereischten:

  • a. 
    Dat zij den vollen ouderdom van twintig jaaren hebben bereikt, in de lasten der Maatschappij hun aandeel dragen, en, Inboorlingen zijnde, ten minsten geduurende de laatste twee Jaaren, doch, Vreemdelingen zijnde, ten minsten geduurende de laatste tien Jaaren, in deze Republiek hunne vaste woonplaats gehouden hebben, en in staat zijn de Nederduitsche Taal te lezen en te schrijven.

    Dit laatste vereischte zal, onmiddellijk na de aanneming der Staatsregeling, gelden, ten aanzien van allen, die door het Volk tot eenige openbaare daad, post, of ambt, geroepen worden; doch voor het overige, een jaar na de invoering dezer Staatsregeling, ten aanzien van alle Stembevoegden, die alsdan in het Stemregister worden ingeschreven.

    Ook kunnen Vreemdelingen, die de Republiek te Water of te Lande gediend hebben, volstaan met eene inwooning van zeven jaaren.

  • b. 
    Dat zij in handen van den Vóórzitter van het Plaatslijk Bestuur, hebben afgelegd, en geteekend de navolgende Verklaaring :

    "Ik houde het Bataafsche Volk voor een vrij en onafhanglijk Volk, en beloof aan hetzelve trouw. Ik verklaar mijnen onveranderlijken afkeer van het Stadhouderlijk Bestuur, het Foederalismus, de Aristocratie en Regeeringloosheid. Ik beloof, dat ik, in alle mijne verrigtingen, hetzij als stemoefenend Burger, hetzij als Kiezer, alle de voorschriften der Staatsregeling getrouwlijk zal opvolgen, en nimmer mijne Stem geven aan iemand, wien ik houde te zijn een voorstander van het Stadhouderlijk, Foederatief Bestuur, de Aristocratie en Regeeringloosheid."

    "Dit verklaar ik op mijne Burgertrouw!"

1801

Om Stemgerechtigd Burger te zyn wordt vereischt;

  • 1. 
    De inschrijving in het Nationaal Stemregister van elke woonplaats;
  • 2. 
    De volle ouderdom van twintig Jaren of Lidmaatschap der Gewapende Burgermagt;
  • 3. 
    Bestendige inwoning binnen de Republiek, geduurende het laatste Jaar voor Inboorlingen, en geduurende de laatste zes Jaren voor Vreemdelingen;
  • 5. 
    Het afleggen van de volgende belofte: "Ik belove trouw aan de Constitutie, en onderwerping aan de Wet."
1983

De wet kan het recht de leden van de gemeenteraad te kiezen en het recht lid van de gemeenteraad te zijn toekennen aan ingezetenen, die geen Nederlander zijn, mits zij tenminste voldoen aan de vereisten die gelden voor ingezetenen die tevens Nederlander zijn.

1987: art 130, 1995: art 130, 1999: art 130, 2000: art 130, 2002: art 130, 2005: art 130, 2006: art 130, 2008: art 130, 2017: art 130