Verantwoordelijkheden uit de Grondwet

Uit de Grondwet vloeit een aantal verantwoordelijkheden voor de overheid en voor de regering voort, zoals op het gebied van de landsverdediging, de handhaving van de openbare orde, sociaal beleid, volksgezondheid en onderwijs.

Inhoudsopgave van deze pagina:

1.

Landsverdediging en buitenlands beleid

Uit de Grondwet kan een aantal verantwoordelijkheden worden afgeleid, zoals de verdediging en de bescherming van de belangen van het Koninkrijk, en het bevorderen van de ontwikkeling van de internationale rechtsorde.

2.

Voorwerpen van zorg voor de overheid/regering

Bevordering van werkgelegenheid, de bestaanszekerheid van de bevolking en de spreiding van welvaart, onderwijs en volkshuisvesting zijn volgens de Grondwet "voorwerp van zorg". De formulering "voorwerp van zorg" geeft aan dat de overheid moet bevorderen dat de genoemde zaken naar wens verlopen, maar dat het in de praktijk moeilijk kan zijn om bepaalde zaken volledig van overheidswege te bepalen.

De overheid draagt ook zorg voor de bewoonbaarheid van het land en het milieu.

3.

Sociale en maatschappelijke regels, maatregelen en voorwaarden

Uit de Grondwet blijkt ook dat de overheid verantwoordelijkheden heeft ten aanzien van de positie van werknemers, sociale zekerheid, de bevordering van de volksgezondheid en voorwaarden voor maatschappelijke en culturele ontplooiing en voor vrijetijdsbesteding.

4.

Stellen van regels

Ook moet de overheid regels stellen ter bescherming van de privacy, en kan de overheid regels stellen in het belang van de volksgezondheid, het verkeer en de openbare orde. Verder is sprake van een rol van de overheid in onder andere het geldstelsel, ridderorden,

5.

Onderwijs

Artikel 23 van de Grondwet bevat een groot aantal bepalingen over het onderwijs. Zo is de vrijheid van onderwijs in dit artikel gewaarborgd, en moet de regering jaarlijks het parlement informeren over de toestand in het onderwijs.

Van politiek belang zijn de bepalingen omtrent openbaar onderwijs, de eerbiediging van godsdienst en levensovertuiging in het onderwijs en de bekostiging van het onderwijs.

6.

Wijze van wetgeving en bestuur

De Grondwet bevat ook bepalingen over het systeem van wetgeving en de rechtspositie van ambtenaren. Er moet sprake zijn van openbaarheid van bestuur.